نگار قمی
آیا تا به حال شده در یک جمع بزرگ حرفی برای گفتن داشته باشی اما نتوانی آن را بیان کنی؟ یا احساس کنی حرفی که زدی تاثیرگذار نبوده؟ بسیاری از افراد به دلیل عدم توانایی در گفتار مناسب دچار کاهش اعتماد به نفس میشوند. اینجاست که مفهوم فن بیان مورد توجه قرار میگیرد. به عبارت ساده فن بیان یعنی صحبت کردن به صورتی که افراد حاضر در آن جمع متوجه حرف شما بشوند و حتی از آن تاثیر بگیرند.
امروزه به دلیل بالا رفتن کیفیت زندگی اجتماعی مردم، مهارت های گفتاری به یک ضرورت برای برقراری ارتباط با جامعه تبدیل شده. بنابراین از دانش آموز گرفته تا مدیر یک شرکت، همه برای ارتباط بهتر با محیط پیرامون خود نیاز به تقویت این مهارت دارند. کاربرد مهارت های گفتاری بیشتر در مصاحبه های کاری دیده میشود. البته که این توانایی فوق العاده کاربردهای فراوانی دارد که در ادامه معرفی میکنم.
با من همراه باشید تا این مهارت مهم را به صورت علمی و کاربردی توضیح دهم.
فن بیان چیست و چرا در رشد فردی و اجتماعی اهمیت دارد؟
فن بیان به توانایی صحبت کردن موثر و جذاب گفته میشود. این توانایی شامل دو بعد متفاوت علمی و کاربردی است. از طریق بعد علمی ، این مهارت گفتار را با روانشناسی ارتباط، زبان شناسی و علوم شناختی ترکیب میکند. بعد علمی نشانگر عملکرد مغز انسان، زبان و تعاملات انسان است که به گفتار فرد کمک میکند.
شواهد نشان میدهد که سخن پردازی در زندگی روزمره افراد نقش مهمی دارد. این توانایی ابزاری قدرتمند برای برقراری ارتباط موثر، آموزش مفید، موفقیت در کسب و کار و حتی روابط شخصی انسان ها محسوب میشود.
جالب است بدانید مهارت گفتاری به جای اینکه فقط یک مهارت ساده باشد، پلی ارتباطی بین ذهن فرد و دنیای بیرون شناخته میشود. مزایای اصلی هنر بیان موثر برای افراد، انتقال بهتر افکار و احساسات به دیگران است. چنین اشخاصی از اعتماد به نفس بالایی برخوردار هستند و در جامعه نقش مهمی دارند.
به عنوان مثال استفاده از قدرت بیان موثر مسیر یادگیری زبان های خارجی را برای علاقمندان سرعت میبخشد و باعث افزایش انگیزه در آنها میشود. اما بیایید برخی از مزایای دیگر این مهارت را بررسی کنیم.
مزایای مهارت گفتاری در رشد فردی
- افزایش اعتماد به نفس و عزت نفس
- قدرت دفاع از افکار و ارزش های شخصی
- تقویت مهارت حل مسئله و تصمیم گیری درست
- بهبود کیفیت یادگیری و آموزش به دیگران
- کاهش استرس و اضطراب در اجتماع
مزایای مهارت گفتاری در رشد اجتماعی
- ایجاد ارتباطات سالم با دیگران
- افزایش نفوذ اجتماعی و قدرت رهبری
- مشارکت در گروه های اجتماعی
- انتقال بهینه پیام ها در رسانه های عمومی
- بهبود فرهنگ گفت و گو و هم فکری در جامعه
اصول پایه فن بیان در زندگی
به طورکلی هر مهارتی یک اصول اولیه دارد که در ابتدا با آنها آشنا میشویم. مهارت های گفتاری نیز از این قاعده مستثنا نیستند. اصول پایه سخن پردازی از یکسری مهارت و تکنیک های خاص تشکیل شده که به فرد کمک میکند به طور موثر با دیگران صحبت کند.
سخنوری از شش اصل مهم اولیه تشکیل شده که در ادامه آنها را باهم بررسی میکنیم.
واضح صحبت کردن
- استفاده از واژگان دقیق و قابل فهم برای مخاطب
- خودداری از استفاده جملات پیچیده و نامفهوم در صحبت کردن
- صحبت کردن به صورت روان و جذاب برای مخاطب
لحن و تن صدای مناسب
- تنوع و تغییر در لحن حرف زدن برای جلوگیری از یکنواختی
- ایجاد هماهنگی بین احساسات و نحوه بیان موضوع
- کمک گرفتن از مکث های به جا برای تاکید و تاثیرگذاری در سخن
زبان بدن
- برقراری ارتباط چشمی با مخاطب جهت جلب اعتماد
- استفاده از حرکات دست، حالت چهره مناسب با موضوع بحث
- از حرکات اضافی و نامربوط اجتناب کنید تا حواس مخاطب پرت نشود
اعتماد به نفس
- بدون شک و تردید و با اطمینان صحبت کنید
- ترس و اضطراب از سخنرانی را کنترل کنید
- تمرین مداوم و آمادگی قبل از صبحت برای تسلط بر موضوع سخنرانی
ساختار ذهنی منظم
- یک طرح و نقشه ذهنی برای ارائه اطلاعات داشته باشید
- از ساختار مقدمه، بدنه و نتیجه گیری استفاده کنید
- اولویت بندی در ترتیب بیان اطلاعات را رعایت کنید
شناخت مخاطب
- اطلاعات قابل ارائه را با سطح دانش و علایق مخاطبان تطبیق دهید
- از مثال ها و اصطلاحات رایج استفاده کنید
- با مخاطب تعامل برقرار کنید و به واکنش ها پاسخ دهید
شما با کدامیک از اصول پایه فن بیان آشنا هستید؟ به نظرتان کدام اصل تاثیر بیشتری در روند تقویت مهارت های گفتاری دارد؟
اشتباهات رایج افراد در تقویت مهارت های گفتاری
تقویت مهارت های گفتاری با کمک تمرین و تکرار مکرر حاصل میشود. اما متاسفانه افراد زیادی هستند که با استفاده از روش های نامناسب و مربی های بی تجربه فرایند یادگیری خود را کند میکنند. همچنین ممکن است باعث کاهش بیشتر اعتماد به نفس و اضطراب اجتماعی شود.
چرا به یادگیری فن بیان در آکادمی های تخصصی تاکید میشود؟ آکادمی های حرفه ای مهارت سخنوری را به صورت اصولی و کاربردی آموزش میدهند و از روش های اشتباه جلوگیری میکنند. این آموزشگاه ها نقش خیلی مهمی در موفقیت دارند.
اما چه اشتباهاتی رایج هستند و چطور باید از آن ها پرهیز کنیم؟
تمرکز بیش از حد بر حفظ کردن متن:
یکی از مهم ترین مسائلی که باید به آن توجه کرد روان صحبت کردن است، یعنی صرفا یک متن را حفظ نکنید. این کار باعث میشود مخاطب متوجه خشک و مصنوعی بودن مطالب شود و با شما ارتباط برقرار نکند. بهترین کار این است که مفهوم محتوا را درک کرده و بعد برای مخاطبان بازگو کنیم.
نادیده گرفتن قدرت بلند صحبت کردن:
برخلاف تصور اشتباه برخی از افراد بلند صحبت کردن کمک بسیاری به افزایش اعتماد به نفس، لحن حرف زدن، سرعت و تنفس حین سخنرانی میکند.
ترس از اشتباه کردن:
مانع بعدی که افراد با آن مواجه میشوند ترس از اشتباه کردن است. بسیاری از اشخاص به دلیل ترس از فراموش کردن مطالب یا بروز اشتباهات زبانی از صحبت کردن خودداری میکنند. به همین دلیل باعث میشود تجربه یادگیری کمتری داشته باشند. نکته ای که باید در نظر داشته باشید این است که اشتباهات بخشی از روند موفقیت ما هستند. هرچه از ترس از اشتباه کردن بیشتر شود، مسیر موفقیت نیز طولانی تر میشود.
تقلید از لحن گفتار و رفتار دیگران:
براساس مدل های تحلیلی بعضی از اشخاص سبک صحبت کردن دیگران را تقلید میکنند. این کار باعث میشود هویت گفتاری خودشان از بین برود. البته گفتنی است الهام گرفتن از اشخاص حرفه ای به تقویت بیان تاثیرگذار کمک میکند. اما هر فردی سبک منحصر به فرد خود را در سخن پردازی دارد و ساختن سبک خاص از اهمیت بالایی برخوردار است.
نداشتن بازخورد از دیگران و بی توجهی به زبان بدن:
زبان بدن ویژگی خاصی است که مخاطبان را به محتوا ارائه شده جذب میکند. اما نداشتن بازخورد و زبان بدن در سخنرانی دوتا از اشتباهات رایجی است که افراد مرتکب میشوند. برای اینکه اشتباهات خود را متوجه شوید بهتر است سخنرانی را ضبط کنید و نظرات دیگران را بپرسید. این کار باعث میشود نقاط ضعف را شناسایی و اصلاح کنید.
علاوه بر این زبان بدن تاثیر زیادی بر انتقال موثر پیام ها دارد. اجتناب از حرکات بدنی متناسب با محتوا، مفهوم را درست منتقل نمیکند و باعث کاهش رضایت مخاطبان میشود. شرکت در دوره های زبان بدن به اصلاح این اشتباهات کمک بزرگی میکند.
یادگیری موثر اصول فن بیان از طریق آکادمی های آموزش تخصصی
مسلما تقویت مهارت های گفتاری به صورت اصولی و کاربردی نیازمند آموزش در یک آکادمی حرفه ای و معتبر است. نکاتی که برای انتخاب بهترین آموزشگاه ها باید در نظر داشته باشید شامل این موارد هستند:
- اساتید برجسته و باتجربه
- محتوای آموزش مطابق با استانداردهای بین المللی
- تمرینات عملی و تعاملی
- استفاده از امکانات و تجهیزات نوین و به روز
- صدور مدرک معتبر پایان دوره و قابل استناد
- محیطی حمایتی و انگیزشی
اگر وقت و زمان شرکت در کلاس های حضوری را ندارید، آموزشگاه های آنلاین یکی از بهترین بسترهای آموزشی هستند که میتوانید انتخاب کنید. آکادمی هرمس یکی از پلتفرم های معتبر آموزش حرفه ای در حوزه های مختلف است. شما میتوانید با شرکت در دوره هایی مثل اصول و فنون مذاکرات حرفه ای، مهارت های گفتاری خود را به شکل تخصصی و کاربردی تقویت کنید.
چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
دیدگاهتان را بنویسید