هرمس علم گستر آیریک
آیا تا به حال به این موضوع فکر کردهاید که تفاوت مدیریت سنتی و مدیریت مدرن چیست؟ این اصطلاح را اولینبار مری پارکر فالت در کتاب Creative Experience (1924) بیان نمود؛ او مدیریت را نه صرفاً در کنترل، بلکه به عنوان هنر هماهنگی میان افراد معرفی کرده است.
همچنین افرادی مانند پیتر دراکر، که به عنوان بنیانگذار مدیریت نوین شهرت دارند در نوشته های خود ادعا دارند که در مدیریت سنتی شاهد ضعفهایی مانند عدم انعطاف، تمرکز بیشازحد بر ساختار، و نادیده گرفتن رشد فردی کارکنان به وفور دیده می شود. البته نا گفته نماند که این ضعفها امروزه با رویکارآمدن سبکهای جدید مدیریتی تا حد زیادی جبران شدهاند.
چرا تفاوت مدیریت سنتی و مدرن مهم است؟!
در این مقاله سعی کرده ایم که تفاوتها، شباهتها، مزایا و معایب هر دو سبک را بررسی کنیم. همچنین یاد میگیرید چگونه سبک مدیریت خود را ارتقا دهید و در فضای رقابتی امروز، عملکردی موفقتر داشته باشید. با توجه به اهمیت و لزوم بررسی و حتی درک تفاوت های مدیریت سنتی با روش ها و تکنیک های عصر مدرن و لزوم یادگیری مباحث مرتبط با مدیریت سعی کردیم این مقاله را برای شما آماده کنیم.
مدیریت سنتی چیست؟ (تعریف و ویژگیها)
اگر تعریف مدیریت سنتی را در گوگل جستجو کنید، در ویکیپدیا آمده است: «مدیریت سنتی به رویکردی اطلاق میشود که بر مبنای کنترل، سلسلهمراتب سازمانی و تبعیت بدون مشارکت کارکنان از دستورات مدیران استوار است.»
در این سبک، مدیر نقش فرمانده و کارمندان نقش مجری دارند. ساختار سازمانی به شدت هرمی است، ارتباطات یکطرفهاند و تأکید زیادی بر نظم و انضباط وجود دارد. اگرچه این نوع مدیریت در سازمانهای تولیدی و نظامی مؤثر بوده، اما در شرایط پیچیده امروز دیگر کافی نیست.
مدیریت مدرن یعنی چه؟
بر اساس کتاب Modern Management: Concepts and Skills، مدیریت مدرن نسخهای تکاملیافته از مدیریت سنتی است. این سبک از دهههای پایانی قرن بیستم با ورود مفاهیمی مانند مدیریت مشارکتی، رهبری تحولگرا، تفکر سیستمی و فناوری اطلاعات شکل گرفت. همچنین کتاب های ایرانی با موضوع مدیریت مدرن نیز هم راستای این ادعا ارائه گردیده.
مدیران مدرن تلاش میکنند کارکنان را در تصمیمگیریها مشارکت دهند، بر انگیزش درونی تمرکز کنند و انعطافپذیری سازمانی را افزایش دهند.
همچنین ابزارهایی مانند نرمافزارهای مدیریت پروژه، هوش مصنوعی، دادهکاوی و چابکی سازمانی به کمک آنها آمده است.
یکی از تفاوتهای اصلی میان مدیران سنتی و سبک مدیریتی نوین، در نگرش و عملکرد آنها نمود پیدا میکند. اما شاید این سؤال برای شما هم پیش آمده باشد:
نگرش در مدیریت دقیقاً به چه معناست؟
در سادهترین تعریف، نگرش یعنی دیدگاه درونی و نوع نگاه یک مدیر به نقش خود، کارکنان و اهداف سازمانی. بهبیان دیگر، نگرش میتواند مثبت یا منفی، سنتی یا تحولگرا باشد و در تصمیمات روزمره و سبک تعامل مدیر با تیم کاملاً تأثیرگذار است.
از سوی دیگر، عملکرد همان رفتارها و اقدامات عینی مدیر در مسیر رسیدن به اهداف سازمانی است؛ مانند نحوه تقسیم وظایف، تصمیمگیری در بحران، شیوه ارزیابی کارکنان و حتی مدل پاداشدهی. اینجاست که ارتباط نگرش با عملکرد روشن میشود:
اگر نگرش شما تغییر کند، عملکردتان هم دگرگون خواهد شد.
برای مثال، فرض کنید دو مدیر در یک سازمان مشابه فعالیت میکنند. مدیر اول با نگرش سنتی، ترجیح میدهد دستور بدهد، انتظار دارد همه اطاعت کنند و به تغییرات علاقهای ندارد. در مقابل، مدیر دوم با رویکرد مدرن، تیم را وارد فرایند تصمیمگیری میکند، نظرات را میشنود و مسئولیتها را بهدرستی واگذار میکند. نتیجه چه خواهد بود؟
احتمالاً در بلندمدت، تیم مدیر دوم بهرهوری، رضایت و انگیزه بیشتری خواهد داشت؛ چون احساس دیدهشدن و ارزشمندی میکند.
با توجه به این تعاریف درمییابیم که مدیریت مدرن بهخاطر انعطافپذیری ذهنی، پذیرش بازخورد، تحلیل دادهها و تمرکز بر بهبود مستمر عملکرد، و همچنین درک دقیقتری از نیازهای انسانی کارکنان و اقتضائات دنیای دیجیتال، باعث میگردد در رویکرد و عملکرد مدیران، ارتقای قابلتوجهی به وجود آید.
آیا شما یک مدیر سنتی هستید؟
اگر هنوز تصمیمات مهم سازمانی را بهتنهایی میگیرید، به ابزارهای دیجیتال بیاعتمادید یا فکر میکنید کارمندان باید فقط مجری باشند، احتمالاً هنوز در سبک سنتی گیر کردهاید.
در مقالهای از World Economic Forum (2023) آمده است:
«مدیران آیندهنگر کسانی هستند که علاوه بر تجربه، توانایی کار با فناوریهای نو، درک عمیقی از مهارت های نسل Z و مهارت در رهبری در محیطهای هیبریدی دارند.»
بهبیان ساده، تجربه ارزشمند است، اما بهروز بودن حیاتی است.
تفاوت در مهارتهای کلیدی مدیریت سنتی و مدرن
طبق مقالهای از Harvard Business Review با عنوان Traditional vs Modern Management Skills، مهمترین تمایز میان مهارتهای مورد نیاز در این دو سبک چنین است:
در مدیریت سنتی: تمرکز بر نظم، کنترل، حل بحران و پیروی از فرایندها
در مدیریت مدرن: تأکید بر خلاقیت، تفکر انتقادی، انعطافپذیری، و مهارتهای بینفردی
اولین گام برای ارتقاء سطح مدیریت
برای تبدیل شدن به یک مدیر مدرن و مؤثر، باید این گامها را بردارید:
آشنایی با سبکهای مدیریتی نوین مانند مدیریت چابک، لیدرشیپ مشارکتی و سبک دموکراتیک
افزایش هوش هیجانی و روانشناسی ارتباط با نسل Z
تسلط بر ابزارهای دیجیتال مانند نرمافزارهای CRM، داشبوردهای تحلیلی و ابزارهای مدیریت پروژه مانند Asana و Trello
امروزه نیاز به مهارتهایی نظیر تحلیل داده، تفکر سیستمی، درک چندفرهنگی و رهبری در فضای نامطمئن بیش از هر زمان دیگری احساس میشود.
جمعبندی: سنتی یا مدرن؟ یا تلفیقی هوشمندانه؟
مدیریت مدرن آمده تا ایرادات مدیریت سنتی را جبران کند، نه آنکه آن را نفی کند. مدیران موفق امروز کسانی هستند که از تجربیات گذشته بهره میبرند و با نوآوریهای حال در واقع مسیر آینده را میسازند.
آیا شما آمادهاید سبک مدیریتی خود را ارتقا دهید؟
اگر میخواهید سبک رهبری و مدیریت خود را حرفهایتر کنید، ما در مؤسسه آموزش مجازی هرمس دورههای آموزش ویژه مدیران آینده طراحی کردهایم.
میتوانید همین حالا ثبتنام کنید و یا برای مقایسه دورهها، سایتهای دیگر را هم بررسی نمایید.
ما ضمانت بازگشت وجه را برای اطمینان خاطر شما در نظر گرفتهایم.
چه امتیازی به این مقاله می دهید؟
دیدگاهتان را بنویسید