0 مورد
هیچ محصولی در سبد خرید نیست.
در سال 2026 دیگر خبری از نوشتن تک تک خطوط کد نویسی نیست. با ظهور هوش مصنوعی، وارد عصر وایب کدینگ شده ایم و باید بجای نوشتن هزاران خط کد به صورت دستی، وارد مسیر “توصیف کن و تحویل بگیر” شویم. اما بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی کدام است؟ به صورت خلاصه، بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی در سال 2026 شامل Codex، Claude Code، Cursor و GitHub Copilot میشود که در ادامه تک تک آن ها را بررسی میکنیم پس با من همراه باشید.
محیطی شبیه VS Code دارد و با زبان طبیعی کد را توضیح میدهد و تغییرات را اعمال میکند. Plan Mode هم قبل از کدنویسی ساختار کار را بررسی میکند.
میتواند داخل ریپازیتوری کد را بررسی و ویرایش کند و تستها را اجرا کند. همچنین امکان انجام همزمان چند کار در محیطهای جداگانه را دارد.
مدیریت متمرکز کاربران و سیاستهای سازمانی را فراهم میکند. همچنین به Issue، Pull Request و گردش کار GitHub متصل است.
برای تحلیل پروژههای بزرگ و رفع باگ های پیچیده مناسب است. میتواند بین چند فایل ارتباط برقرار کرده و دستورات ترمینال درست تر را اجرا کند.
ماهانه ۲۰۰۰ پیشنهاد تکمیل کد و دسترسی محدود به چت ارائه میدهد. برای یادگیری و پروژههای کوچک مناسب است اما محدودیت مصرف دارد.
همانطور که گفتیم، امروزه هوش مصنوعی به یک عضو جدایی ناپذیر در برنامه نویسی تبدیل شده. شما میتوانید قابلیت مورد نظرتان را با زبان طبیعی توضیح دهید تا کد آن را تولید کند، خطاها و تست های ناموفق را بررسی و برطرف کند، کدهای نا آشنا را توضیح دهد و برای توابع یا بخش های مختلف پروژه تست بنویسد.
حتی ابزارهای ایجنتی مانند Codex و Claude Code میتوانند کل ریپازیتوری را بررسی کنند، چند فایل مرتبط با همزمان تغییر دهند و دستورهای ترمینال، تست ها و بررسی های لازم را اجرا کنند. همه چیز به میزان مهارت، خلاقیت و میزان سطح شما در پرامپت نویسی بستگی دارد. البته، نتایج همچنان باید توسط برنامه نویس بازبینی شود.
اگر در برنامه نویسی با هوش مصنوعی نیاز به حرفه ای تر شدن دارید پیشنهاد میکنیم از آموزش های هوش مصنوعی رایگان و دوره های برنامه نویسی هرمس بازدید کنید.
| نوع ابزار | قیمت پلن پولی | وجود و کیفیت پلن رایگان | بهترین کاربرد (بر اساس تجربه کاربران) |
|---|---|---|---|
| Claude Code (ایجنت ترمینال) | حدود ۲۰ دلار/ماه (Claude Pro) | محدود (سریع به سقف میرسد) | پروژههای بزرگ بکاند و رفکتورینگ codebase پیچیده. سریع عمل میکند اما نیاز به نظارت و بررسی زیاد دارد. |
| Codex / ChatGPT (ایجنت + چت) | 20/100 دلار ماهانه | خوب و نسبتاً پایدار (توکن سوزی بهینه تر نسبت به کلاد) | کارهای همهکاره، فریلنس و پروژههای enterprise. دقیقتر، امنتر و refactoring بهتری انجام میدهد. |
| Cursor (IDE اختصاصی) | ۲۰ دلار/ماه و بالاتر | محدود اما کاربردی برای شروع | توسعه روزانه فرانتاند/فولاستک و ادیت چندفایلی. تجربه IDE روان و لذتبخش دارد. |
| GitHub Copilot (تکمیل کد + ایجنت) | ۱۰ دلار/ماه | محدود اما موجود و قابل استفاده | تیمها و سازمانها. یکپارچگی عالی با GitHub و مناسب workflow سازمانی. |
همانطور که گفتیم، در حاضر بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی شامل کلود، کدکس ChatGPT، کرسر و گیت هاب کاپایلت میشود. در ادامه این چهار هوش مصنوعی برای برنامه نویسان ایرانی را دقیق تر بررسی میکنیم.

Claude Code یک ایجنت برنامه نویسی است که ابتدا برای کار در ترمینال طراحی شد، اما اکنون در محیط هایی مانند VS Code، JetBrains، اپ دسکتاپ و مرورگر نیز قابل استفاده است. این ابزار میتواند ساختار ریپازیتوری را بررسی کند، بین فایل های مرتبط ارتباط برقرار کند، کد بنویسد، فایل ها را ویرایش کند، تست ها را اجرا کند و نتیجه دستورات ترمینال را برای ادامه کار تحلیل کند.
در میان مدل های فعلی Anthropic، Sonnet 5 تعادل مناسبی بین سرعت و قدرت ایجاد میکند و Opus 4.8 برای برنامه نویسی ایجنتی پیچیده و پروژه های سازمانی پیشنهاد شده است. هر دو مدل از کانتکست یک میلیون توکنی پشتیبانی میکنند.

برنامه نویسان ایرانی که پروژه های بزرگ و پیچیده را مدیریت می کنند، Claude Code را هنوز یکی از قوی ترین گزینه ها برای کدنویسی حرفه ای در سال ۲۰۲۶ دانسته اند. تجربه مشترک خیلی از آنها ها این است که وقتی با Fable 5 یا Opus کار میکنید، مدل نه تنها کد تمیز و منطقی میزند، بلکه با فایل CLAUDE.md و سیستم Skill ها حافظه پروژه را حفظ کرده و consistency فوقالعاده ای داشته است.
یک مهندس نرمافزار ایرانی در ایکس نوشته بود: «فیکس باگ synchronization انیمیشن یا refactor کد ۱۰ ساله پروژه ام رو به Claude Code دادم؛ خروجیاش به قدری دقیق بود که انگار یه senior developer با تجربه سالها کنارم نشسته بود.»
البته این قدرت کلاد بدون هزینه نیست و توکن سوزی بالاتری نسبت به Codex داشته و در کارهای طولانی سریع تر لیمیت میشود. با این حال، کسانی که کیفیت خروجی و کاهش اشتباهات برایشان در اولویت است، Claude Code را به عنوان بهترین ابزار برای reasoning عمیق و پروژه های جدی انتخاب کرده اند.
با این حال، در ماه های اخیر موج بن شدن اکانت های ایرانی (به دلیل سیاست های جدید احراز هویت و تحریم ها) چالش بزرگی ایجاد کرده است. بسیاری از کاربران گزارش داده اند که حتی با VPN ثابت و پرداخت از طریق کارت های واسط، اکانت آنها بعد از مدتی تعلیق شده و گاهی هزینه اشتراک هم برنگشته است. این مسئله باعث شده خیلی از افراد Claude Code را فقط برای کارهای حساس و محدود استفاده کرده یا به سمت جایگزین های پایدارتر مثل Kimi یا Codex بروند. با وجود این مشکلات دسترسی، کسانی که توانستند اکانت را پایدار نگه دارند، همچنان کیفیت و reasoning عمیق کلاد را بدون رقیب می دانند.
برای استفاده بهینه و حداکثری از کلاد نیاز به یادگیری ترفند ها و تریک های این ابزار است و پیشنهاد میکنیم در دوره آموزشی کلاد شرکت کنید.

Codex جز بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی به حساب می آید و از این ابزار میتواند در ترمینال، افزونه IDE، محیط وب، اپ ChatGPT و محیط ابری استفاده کرد.
Codex میتواند ریپازیتوری را بررسی کند، فایل ها را تغییر دهد، تست ها و دستورات را اجرا کند، تغییرات را بازبینی کند و برای هر وظیفه یک محیط ابرای ایزوله بسازد.
یکی از امکانات مهم Codex، امکان انجام چند وظیفه به صورت موازی است. برای مثال میتوان رفع یک باگ، نوشتن تست ها و ساخت یک قابلیت دیگر را به سه محیط ابری جداگانه سپرد و سپس Diff هرکدام را قبل از Merge بررسی کرد. همچنین Codex همچنین میتواند از داخل GitHub، Linear یا Slack وظیفه دریافت کند و بعد از انجام کار، Pull Request یا اصلاحیه پیشنهادی ارائه دهد.
از مدل های قابل استفاده کدکس میتوان به
کدکس سه مدل سطح تفکر و قدرت مختلف برای برنامه نویسی ارائه میدهد: sol، terra و luna.
طبق تجربیات برنامه نویسان ایرانی در ایکس که روزانه با پروژه های واقعی کار میکنند، Codex در ChatGPT 5.6 یکی از کاربردی ترین ابزارها برای کدنویسی حال حاضر میباشد. تجربه مشترک خیلی از آنها این است که وقتی نیاز به حجم بالای کد، planning سریع و دپلوی فول استک داشته باشید، Codex با لیمیت بالاتر و جدا سازی مصرف چت از کدینگ، توکن را اقتصادی تر مدیریت میکند.
یکی از توسعه دهنده های ایرانی میگفت: «برای تسک های روزمره و حجم کار، GPT 5.6 با Codex واقعاً نجاتدهنده ست؛ planning رو به مدل میدی، بعد مستقیم می ره سر کد زدن بدون اینکه هر بار لیمیت چت رو بخوره.»
با این حال، کاربران حرفه ای تر اشاره کرده اند که خروجی Codex گاهی verbose (بیش از حد طولانی) شده و نیاز به ریفاین دارد، ولی در عوض سرعت و دسترسی بهتر آن در ایران (با وجود چالش های پرداخت) باعث شده است خیلی از افرد آن را به عنوان ابزار اصلی یا مکمل Claude نگه دارن. در مجموع، اگر بودجه توکن محدودی دارید و کارهایتان بیشتر عملی و حجیم است، Codex ChatGPT 5.6 انتخاب به صرفه تر و قابل اعتمادی در سال ۲۰۲۶ برای برنامه نویسی در ایران میباشد.
برای خرید اکانت چت چی پی تی پلاس با بهترین قیمت در ایران پیشنهاد میکنیم از پلتفرم هوش باز که زیرمجموعه مرکز آموزش هرمس میباشد استفاده کنید.

Cursor یک IDE اختصاصی مبتنی بر VS Code است و محیط، افزونه ها، میان برها و بخش زیادی از تجربه کاربری VS Code را حفظ کرده و علاوه بر آن قابلیت های هوش مصنوعی را در مرکز فرآیند توسعه قرار داده.
قابلیت مهم Cursor که آن را بسیار محبوب کرده، ویرایش چند فایلی با زبان طبیعی است. یعنی شما توضیح میدهید چه تغییری در پروژه میخواهید و Agent پس از بررسی فایل ها، تغییرات را اعمال میکند. با قابلیت Plan Mode پیش از شروع ویرایش، مراحل اجرا را مشخص میکند و کاربر میتواند برنامه پیشنهادی را اصلاح یا رد کند.
براساس تجربه برنامه نویسان، Cursor در کار روزانه داخل IDE باعث شده فرآیند کدنویسی بدون جابه جایی بین ابزارها سریعتر و روان تر انجام شود و تغییرات مستقیم روی پروژه اعمال شود.
تجربه کاربران نشان میدهد ترکیب Cursor با GPT-5.6 Sol در وظایف مشخص مثل ساخت فیچر، دیباگ و تست نویسی سرعت را تا چند برابر افزایش داده، البته به شرط تعریف دقیق نیاز ها و مهارت مناسب در پرامپت نویسی.
همچنین طبق گزارش کاربران برای تغییرات بزرگ یا معماری های پیچیده هنوز نیاز به نظارت انسانی وجود دارد.
بازخوردها نشان میدهد Cursor برای توسعه سریع و روزمره انتخاب اول است اما در تحلیل عمیق کدبیس های بزرگ برخی تیم ها همچنان از ابزارهای مکمل مثل Claude Code استفاده میکنند.

GitHub Copilot یکی از شناخته شده ترین ابزارهای هوش مصنوعی برای برنامه نویسی است که به صورت یکپارچه در محیط های مختلفی مثل GitHub، IDE ها، خط فرمان و حتی GitHub Mobile در دسترس قرار دارد.
Copilot در نسخه های جدید خود فراتر از یک ابزار ساده تکمیل خودکار کد عمل میکند. این ابزار میتواند ساختار یک پروژه را تحلیل کند، برای انجام وظیفه برنامه ریزی کند، تغییرات لازم را در یک شاخه جداگانه اعمال کند و در نهایت خروجی را به صورت Pull Request ارائه دهد.
براساس تجربه برنامه نویسی، GitHub Copilot در VS Code بیشترین کارایی را دارد و بیشتر به عنوان یک ابزار سریع برای تکمیل کد های تکراری، Boilerplate و API ها عمل میکند و زمانی بهترین نتیجه را میدهد که توسعه دهنده دقیق بداند چه میخواهد.
طبق تجربه، Copilot برای کارهای مشخص عالی عمل میکند اما برای تصمیم های معماری و تغییرات پیچیده نیاز به نظارت دارد. برنامه نویسان به دلیل ادغام این ابزار با GitHub، بسیار آن را کاربردی میدانند.
Antigravity بیشتر برای برنامه نویسانی مناسب است که میخواهند چند وظیفه را به صورت ایجنتی مدیریت کنند و علاوه بر تولید کد، اجرای تست، بررسی خروجی و تعامل با ابزارهای توسعه را نیز به هوش مصنوعی بسپارند. با این حال، برای انتخاب نهایی در میان گزینه های بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی باید میزان پایداری، محدودیت مصرف و سازگاری آن با پروژه واقعی نیز بررسی شود.
هوش مصنوعی Gemini Code Assist برای تیم ها و سازمان ها فعال است و در مجموعه Gemini for Google Cloud ارائه میشود. این هوش مصنوعی در مراحل مختلف توسعه، استقرار و نگهداری نرم افزار به تیم های برنامه نویسی کمک میکند.
این هوش مصنوعی در دو نسخه Standard و Enterprise عرضه میشود و بیشتر برای تیم هایی مناسب است که ازGoogle Cloud استفاده میکنند و به مدیریت سازمانی، کنترل امنیتی و هماهنگی ابزار برنامه نویسی با کدهای داخلی نیاز دارند. برای کاربران شخصی، Antigravity مسیر جدیدتر و مرتبط تری در اکوسیستم گوگل محسوب میشود و میتواند در فهرست بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی جایگاه مهمی داشته باشد.

اگر بخواهیم یک گزینه را به عنوان بهترین هوش مصنوعی رایگان برای برنامه نویسی معرفی کنیم، GitHub Copilot Free جز بهترین گزینه ها است. این هوش مصنوعی هم تکمیل خودکار کد و هم چت و ویرایش کد را ارائه میدهد و برخلاف بسیاری از رقبا، سقف پلن رایگان آن کاملا مشخص است.
| ابزار | توضیح | مناسب برای |
|---|---|---|
| GitHub Copilot | نسخه رایگان شامل ۲۰۰۰ پیشنهاد تکمیل کد و ۵۰ درخواست چت در ماه است.
بدون نیاز به کارت بانکی فعال میشود و به راحتی در VS Code و GitHub ادغام میشود. |
شروع یادگیری، پروژههای کوچک، استفاده عمومی |
| Claude Code | ابزار CLI قدرتمند برای کار روی ریپازیتوریهای بزرگ، ویرایش چندفایلی و اجرای دستورات پروژه.
قابلیت شخصیسازی با فایل CLAUDE.md دارد. |
پروژههای بکاند سنگین، تیمهای حرفهای |
| Codex (ChatGPT) | مناسب انجام وظایف سریع مثل توضیح کد، رفع باگهای کوچک و ایجاد تغییرات محدود.
در پلن رایگان محدودیت دقیق اعلام نشده است. |
کارهای کوتاه و سریع |
| Cursor | محیطی شبیه VS Code با قابلیت Agent داخلی، ویرایش همزمان چند فایل و اجرای دستورات ترمینال.
نسخه رایگان محدود است. |
یادگیری، فرانتاند، توسعه روزانه |
برای انتخاب بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی نباید فقط براساس قدرت و رایگان بودن آن انتخاب کنید، معیار مهم دیگر هماهنگی هوش مصنوعی با نوع پروژه و شیوه کار شماست.
| نوع کاربر یا پروژه | پیشنهاد قطعی | چرا این ابزار مناسبتر است؟ |
|---|---|---|
| یادگیری و شروع برنامهنویسی | Cursor | محیطی شبیه VS Code با راهنمایی مرحلهبهمرحله برای درک بهتر کد و پروژه. |
| فریلنسر یا توسعهدهنده تکنفره | Codex | اجرای همزمان چند وظیفه و انجام کارهای طولانی بهصورت خودکار در پسزمینه. |
| تیم و شرکت | GitHub Copilot Business | ادغام کامل با GitHub و مدیریت سادهتر کار تیمی، Branch و Pull Request. |
| پروژههای بکاند سنگین و ریپازیتوری بزرگ | Claude Code | مناسب برای کار با کدبیسهای بزرگ، ویرایش چند فایل و خودکارسازی فرایندهای پیچیده. |
| پروژههای فرانتاند و توسعه روزانه رابط کاربری | Cursor | ویرایش سریع داخل IDE و مدیریت همزمان کامپوننتها و تغییرات رابط کاربری. |

پایتون یکی از محبوب ترین زبان های برنامه نویسی است و GitHub هم اعلام کرده Copilot در زبان هایی مانند Python، JavaScript و TypeScript عملکرد بهتری دارد. از طرف دیگر، بسیاری از ارزیابی های رایج ایجنت های کدنویسی مانند SWE-bench، براساس مسائل واقعی استخراج شده از 12 ریپازیتوری متن باز پایتون ساخته شده اند.
بنابراین مدل های پیشرفته بارها روی ساختار و الگو های پروژه های پایتونی ارزابی و بهینه شده اند.
دلیل دیگر عملکرد مناسب این ابزارها بر روی پایتون، اکوسیستم گسترده پایتون است. کتابخانه هایی مانند Pandas و SciPy در تحلیل داده ها و ابزارهایی مانند Django و FastAPI در توسعه بک اند کاربرد دارند.
فراوانی مستندات، نمونه کدها، تست ها و پروژه های متن باز باعث میشود هوش مصنوعی بتواند الگوهای متداول پایتون را بهتر تشخیص دهد.
بیشتر بخوانید: زبان برنامه نویسی پایتون Phyton چیست؟
برای کارهایی مانند پاک سازی داده، نوشتن اسکریپت های Pandas و NumPy، تحلیل آماری، ساخت نمودار و پیاده سازی فرآیند های چند مرحله ای، Codex انتخاب دقیق تری است. OpenAI گزارش کرده این مدل در BixBench، به امتیاز ۸۰.۵ درصد رسیده و در GeneBench نیز نسبت به نسل قبلی بهبود داشته است.
برای پروژه های بزرگ Django، FastAPI و سرویس های پایتونی چند فایلی، Claude Code انتخاب مناسب تری است. این ابزار کل کدبیس را میخواند، فایل های مرتبط را پیدا میکند، دستورات پروژه و تست ها را اجرا میکند و تغییرات لازم را در چند فایل اعمال میکند.
MATLAB Copilot بهترین و تخصصی ترین انتخاب است، چون هم محصول رسمی MathWorks است و داخل خود نرم افزار MATLAB اجرا میشود و پاسخ هایش با مستندات و مثال های رسمی MathWorks تطبیق داده میشوند. ابزار های دیگر مانند ChatGPT، Codex و Claude هم میتوانند کد MATLAB تولید، توضیح و اشکال زدایی کنند اما اتصال بومی MATLAB Copilot به محیط نرم افزار و مستندات رسمی را ندارند.
هوش مصنوعی قرار نیست شما را بیکار کند بلکه قرار است بخش قابل توجهی از کارهای تکراری را خودکار کند. تولید کد های ساده، ساخت فایل های اولیه، نوشتن تست های پایه، تبدیل فرمت ها و رفع خطاهای مشخص از جمله کارهایی هستند که هوش مصنوعی با سرعت و دقت بالا آن ها را انجام میدهد.
به این شکل تقاضا برای برنامه نویسی که فقط دستور مشخصی را خط به خط به کد تبدیل میکند کاهش میابد و نیاز به برنامه نویسی که مسئله را میفهمد، معماری سیستم طراحی میکند و خروجی AI را کنترل میکند افزایش می یابد.
حتی بهترین هوش مصنوعی برای برنامه نویسی هم ممکن است کدی تولید کند که از نظر ظاهری درست باشد اما موقع اجرا باگ، ضعف امنیتی یا وابستگی نامعتبر داشته باشد. ابزارهای هوش مصنوعی معمولا محتمل ترین الگوی کد نویسی را پیشنهاد میکنند، نه الزاما درست ترین.
در یک مطالعه تجربی روی ۷۳۳ قطعه کد تولیدشده توسط ابزارهای هوش مصنوعی برنامه نویسی از پروژه های گیتهاب، مشخص شد که حدود ۲۹.۵ درصد از قطعهکد های پایتون و ۲۴.۲ درصد از قطعه کد های JavaScript دارای حداقل یک ضعف امنیتی بودند.
برای اینکه بتوانید بهترین استفاده را از کدهای هوش مصنوعی ببرید تصور کنید این کد ها توسط یک همکار تازه وارد نوشته شده است، میتواند سرعت کار را افزایش دهد اما پیش از ورود به Production به بازبینی انسانی، تست خودکار و تحلیل امنیتی نیاز دارد.

| ابزار | پشتیبانی رسمی از ایران | ثبتنام و پرداخت | خطر محدودشدن حساب | کیفیت پرامپت فارسی | نتیجه برای کاربران ایرانی |
|---|---|---|---|---|---|
| GitHub Copilot | دارد.
ارائه خدمات به کاربران ایران مجاز است. |
پلن رایگان بدون کارت؛
پلن پولی نیازمند پرداخت بینالمللی |
کمتر از سایر گزینهها | خوب | بهترین گزینه از نظر ثبات و دسترسی رسمی |
| ChatGPT و Codex | ندارد. ایران در لیست پشتیبانی نیست. | نیاز به کارت بینالمللی؛ محدودیت منطقهای | متوسط | عالی | قدرتمند در فارسی، اما مشکل در خرید از ایران |
| Claude Code | ندارد. ایران پشتیبانی نمیشود. | فقط با کارت بین المللی و آدرس معتبر | زیاد | عالی | مناسب پروژههای بزرگ،
اما نه برای استفاده پایدار در ایران |
| Cursor | محدود. تحت قوانین تحریم آمریکا | پلن رایگان دارد؛
پلن پولی نیازمند پرداخت بینالمللی |
زیاد | خوب | کاربردی، اما دسترسی پایدار تضمینشده نیست |
بیشتر بخوانید:
بله؛ برای تمرین و پروژههای کوچک کافی است، اما محدودیت چت و Agent معمولاً در پروژههای واقعی زود تمام میشود.
Cursor بهدلیل محیط شبیه VS Code و امکان برنامهریزی تغییرات پیش از کدنویسی، انتخاب مناسبی برای شروع است.
خیر؛ کد تولیدشده ممکن است درست به نظر برسد اما خطا یا ضعف امنیتی داشته باشد و باید پیش از انتشار بازبینی و تست شود.
خیر؛ هوش مصنوعی بیشتر کارهای تکراری را خودکار میکند و نقش برنامهنویس را به سمت معماری، بازبینی و تصمیمگیری فنی تغییر میدهد.
GitHub Copilot Free با ۲۰۰۰ تکمیل کد و دسترسی محدود به چت و Agent، بهترین انتخاب عمومی برای شروع رایگان است.
نه همیشه؛ حتی کد قابلاجرا نیز باید با Code Review، تست خودکار و ابزارهای اسکن امنیتی بررسی شود.
بله، اما شرایط متفاوت است؛ خدمات GitHub رسماً برای کاربران ایران ارائه میشود، درحالیکه ایران در فهرست پشتیبانی OpenAI نیست و خطر تعلیق حساب وجود دارد.
دستیار تکمیل کد هنگام تایپ پیشنهاد میدهد، اما Agent میتواند فایلها را پیدا کند، کد را تغییر دهد، ترمینال را اجرا کند و تا تکمیل وظیفه پیش برود.
بله؛ پایتون و جاوااسکریپت پشتیبانی گستردهای دارند و برای کدنویسی تخصصی MATLAB نیز ابزار رسمی MATLAB Copilot عرضه شده است.
دیدگاه و پرسش