آموزش چت جی پی تی برای معلمان ؛ از صفر تا پرامپت نویسی

من در این مطلب قصد دارم به آموزش چت جی ‌بی ‌تی برای معلمان از صفر تا پرامپت ‌نویسی بپردازم. اگر تا امروز با ChatGPT کار نکرده‌اید هیچ مشکلی نیست؛ ما از پایه شروع میکنیم و قدم ‌به‌ قدم جلو میرویم. اگر هم قبلا از چت جی ‌بی ‌تی استفاده کردید احتمالا در بخش‌های پرامپت ‌نویسی و تولید فایل، نکات جدید و کاربردی زیادی برای شما وجود دارد.

هدف من در این آموزش این نیست که فقط چند قابلیت هوش مصنوعی را معرفی کنم؛ هدف اینه که در پایان این ویدیو بتوانید GPT را به‌ عنوان یک دستیار آموزشی در کنار خودتان داشته باشید. دستیاری که بتواند در موارد زیر از او کمک بگیرید:

• طراحی سؤال
• آماده ‌سازی طرح درس
• تهیه جزوه
• طراحی فعالیت کلاسی
• تحلیل نمرات
• تولید محتوای پاورپوینت
• ساخت جدول‌های اکسل
• نوشتن گزارش
• و خیلی از کارهای روزمره یک معلم

البته از همین اول یک نکته مهم را در نظر داشته باشید، هوش مصنوعی جایگزین معلم نیست و قرار نیست تصمیم‌های آموزشی خودمان را بدون بررسی به چت جی ‌بی ‌تی بسپاریم. اگر هیچ پیش زمینه ای از کار با ChatGPT ندارید ابتدا آموزش ثبت نام در چت جی پی تی و ساخت اکانت رایگان را مشاهده کنید. بعد از مشاهده این آموزش دوباره به این صفحه برگردید تا آموزش اصلی را شروع کنیم.

چت جی پی تی چگونه به معلمان کمک میکند؟

چت جی ‌بی ‌تی یک ابزار کمکیست و همچنان این دانش، تجربه و قضاوت معلم می باشد که مشخص میکند چه چیزی برای دانش ‌آموز مناسب است. پس در این آموزش تلاش میکنیم یاد بگیریم چگونه از این ابزار درست، سریع و حرفه‌ای استفاده کنیم.

قبل از اینکه وارد محیط هوش مصنوعی شویم، بهتره ابتدا خیلی ساده بدانیم با چه ابزاری طرف هستیم و چه انتظاری باید از آن داشته باشیم. در این بخش قرار نیست وارد توضیحات پیچیده فنی بشویم. چیزی که برای ما به ‌عنوان معلم اهمیت دارد، اینه که بفهمیم چت جی ‌بی‌ تی چه کاری را خوب انجام میدهد و در چه مواردی باید پاسخ آن را بررسی کنیم. جی پی تی یک ابزار مبتنی بر هوش مصنوعی است که میتوانیم با زبان معمولی با آن صحبت کنیم.

• یعنی لازم نیست برنامه‌ نویس باشیم.
• لازم نیست دستورهای عجیب و پیچیده بلد باشیم.
• و حتی لازم نیست در ابتدا چیزی درباره اصطلاحات تخصصی هوش مصنوعی بدانیم.

تقریبا همانطور که یک درخواست را برای یک همکار توضیح میدهیم، میتوانیم آن درخواست را برای gpt هم بنویسیم.

مثال درخواست از GPT

مثلا من میتوانم بنویسم:

«برای دانش ‌آموزان پایه پنجم، مفهوم تبخیر را خیلی ساده و همراه با یک مثال روزمره توضیح بده.»

هوش مصنوعی چت جی ‌بی ‌تی بر اساس همین درخواست، یک پاسخ متناسب تولید میکند. یا حتی میتوانم بگویم: «از درس انرژی در علوم پایه ششم، 10 سؤال 4 گزینه‌ای طراحی کن و پاسخ 3 تا بده.»

مثلا: «از درس انرژی در علوم پایه ششم، 10 سؤال 4 گزینه ‌ای طراحی کن و پاسخ صحیح را هم مشخص کن.» پس اولین نکته این است که جی‌پی‌تی میتواند در تولید و سازمان ‌دهی محتوا به ما کمک کند. اما کاربردش فقط تولید متن نیست. ما میتوانیم از جی‌پی‌تی برای طراحی سؤال امتحانی، تولید پاسخ‌نامه، طرح درس، فعالیت کلاسی، و غیره استفاده کنیم. در بعضی نسخه‌ها و حساب‌هایی مثل ChatGPT پلاس و پرو، میتواند فایل نهایی قابل دانلود هم در اختیار ما قرار بدهد.

استفاده از اکانت های پلاس و پرو ChatGPT برای نتیجه بهتر

اگر قابلیت دانلود فایل نهایی در حساب شما وجود ندارد، باز هم مشکلی نیست. اما یک نکته خیلی مهم وجود دارد: چت جی ‌بی ‌تی ممکن است اشتباه کند، پس حتما باید از حساب‌های پلاس یا پرو استفاده کنید تا این اشتباه کاهش پیدا کند. به همین دلیل پیشنهاد میکنم با خرید اکانت چت جی پی تی پلاس یا پرو ، نتیجه کارتان را حرفه ای تر و قابل استنادتر کنید.

آشنایی با محیط چت جی پی تی

خب، حالا که با کاربرد کلی gpt آشنا شدیم، وارد بخش عملی آموزش میشویم. طی این قسمت میخواهم محیط این پلتفرم را بررسی کنیم و ببینیم چطور یک گفت ‌و گوی ساده را شروع کنیم. بعد از ورود به این هوش مصنوعی، مهم ‌ترین بخشی که با آن کار داریم، همان کادر نوشتن پیام است. در نسخه‌ های مختلف ممکنه ظاهر صفحه کمی متفاوت باشد، اما روش کار تقریبا یکسان است.

داخل کادر پیام، درخواست خودمان را مینویسیم و ارسال میکنیم. برای شروع، من یک درخواست خیلی ساده مینویسم: «چرخه آب را برای دانش‌آموز پایه سوم ابتدایی توضیح بده.» پیام را ارسال می‌کنم، چت جی‌پی‌تی پاسخ را تولید می‌کند.

بیشتر بخوانید: آموزش تنظیمات chatgpt

گفت و گو با ChatGPT

اما اینجا اولین نکته کاربردی ما شروع می‌شود که لازم نیست اولین پاسخ را قبول کنیم. چت جی ‌پی ‌تی یک محیط گفت ‌و گویی به شمار می آید که در آن این امکان وجود دارد تا پاسخ قبلی را ادامه بدهیم و بگوییم: «توضیح را ساده‌تر کن» یا «برای هر مرحله یک مثال هم بزن».

یا حتی میتوانیم بگوییم: «در پایان، 3 سؤال برای سنجش یادگیری دانش‌آموز اضافه کن». میبینید که هر بار لازم نیست کل موضوع را از اول توضیح بدهیم. این مدل گفت ‌و گوی جاری را میبیند و معمولا متوجه می ‌شود درباره چه موضوعی صحبت می‌ کنیم. حالا فرض میکنیم پاسخ خیلی طولانی شده. پس مینویسیم پاسخ را در حداکثر 200 کلمه خلاصه کن یا آن را به شکل نکته‌ای بنویس. همینطور میتوانیم بگوییم: «همین محتوا را به زبان مناسب برای ارائه شفاهی یک معلم در کلاس بازنویسی کن.»

یک چیزی را باید بدانید که باید با GPT گفت‌ و گو کنید، نه اینکه فقط یک سؤال بپرسید و صفحه را ببندید.

ویرایش پاسخ های دریافتی از AI

هر پاسخی که دریافت میکنید، نقطه شروع به حساب می آيد. شما میتوانید آن را :

• اصلاح کنید.
• کوتاه کنید.
• طولانی کنید.
• تغییر لحن بدهید.
• یا متناسب با دانش ‌آموزان خودتان تنظیمش کنید.

ارسال عکس و فایل به چت جی پی تی

یکی دیگر از امکانات بسیار کاربردی برای معلمان، امکان استفاده از فایل است. فرض کنید یک PDF، فایل Word، Powerpoint، جدول Excel، یا حتی یک تصویر در اختیار دارید و می‌خواهید از Chatgpt برای کار روی آن استفاده کنید. معمولاً در کنار کادر ارسال پیام، گزینه‌ای برای افزودن فایل یا علامت مثبت وجود دارد. من فایل مورد نظرم را انتخاب می‌کنم.

به چت جی پی تی بگوییم دقیقا چه چیزی می خواهیم

بعد از اینکه فایل اضافه شد، فقط فایل را ارسال نمی‌کنم؛ در واقع اینجا باید دقیقاً مشخص کنم که چه کاری باید روی آن انجام شود. مثلا اگر یک PDF آموزشی داشته باشم، می‌توانم بنویسم: «این فایل را بررسی کن و مطالب مهم آن را در قالب یک خلاصه مناسب برای تدریس آماده کن.»

یا دقیق‌ ترش، میتوانم بگویم: «این فایل را بررسی کن، مطالب مربوط به فصل دوم را استخراج کن، و برای دانش ‌آموزان پایه هشتم در قالب یک جزوه 1 صفحه‌ای خلاصه کن.»

اگر یک فایل اکسل نمرات داشته باشم، می‌ توانم بگویم: «این فایل را بررسی کن و میانگین نمره هر دانش‌آموز را محاسبه کن. سپس 5 دانش ‌آموزی که بیشترین افت عملکرد را دارند مشخص کن یا از داده‌های این فایل، یک جدول خلاصه و نمودار عملکرد کلاس تهیه کن».

وقتی پاورپوینت داشته باشم، میتوانم بگویم: «این پاورپوینت را بررسی کن و اسلایدهایی را که متن زیادی دارند مشخص کن و برای هر کدام نسخه کوتاه ‌تر پیشنهاد بده.» پس یکی از نکات مهم این است که فقط نگوییم این فایل را بررسی کن و بگوییم که دقیقا دنبال چه چیزی هستیم.

کاربردهای واقعی ChatGPT برای یک معلم چیست؟

تا اینجا ما با نحوه کار اولیه آشنا شدیم. حالا می‌خواهیم ببینیم آموزش چت جی پی تی برای معلمان در زندگی واقعی چه کاربردهایی دارد و چه کارهایی با چت جی ‌پی ‌تی سریع‌تر انجام میشود.

۱.طراحی سوال

اولین کاربرد، طراحی سؤال است. من می‌ نویسم: «از فصل انرژی علوم پایه ششم، 10 سؤال طراحی کن». پاسخ تولید میشود، اما این درخواست هنوز کامل نیست. حقیقتا ممکنه همه سؤال‌ها تشریحی باشند، در حالی که من سؤال 4 گزینه‌ای هم میخواهم. پس درخواست را با این پرامپت دقیق‌تر میکنم.

«از فصل انرژی علوم پایه ششم، 15 سؤال طراحی کن. 5 سؤال 4 گزینه‌ای، 5 سؤال درست و غلط، و 5 سؤال تشریحی باشد. سطح سؤال‌ها از آسان به متوسط افزایش پیدا کند.» حالا خروجی که دریافت میکنیم خیلی کاربردی‌تر می ‌شود.

۲.طراحی طرح سوال

کاربرد دومی که می ‌خواهیم به آن بپردازیم، طراحی طرح سؤال می باشد. من برای پرامپت، مینویسم: «برای تدریس چرخه آب در پایه سوم، یک طرح درس بنویس.» حالا آن را حرفه‌ای ‌تر میکنم با پرامپت: «برای تدریس چرخه آب در پایه سوم ابتدایی، یک طرح درس 35 دقیقه ‌ای طراحی کن. طرح درس شامل اهداف آموزشی، وسایل مورد نیاز، فعالیت آغازین، توضیح درس، فعالیت گروهی، ارزشیابی پایانی، و تکلیف منزل باشد».

همینطور چنانچه بخواهم خروجی مرتب‌تر شود، این پرامپت را هم اضافه می‌ کنم: «طرح درس را در قالب جدول ارائه کن.» طرح درس را در قالب جدول ارائه کن و برای هر فعالیت، زمان پیشنهادی مشخص کن. این تفاوت بین یک درخواست معمولی و یک درخواست حرفه‌ای است.

۳. ساده سازی درس برای دانش آموز

چت جی ‌پی ‌تی نمیتواند ذهن ما را بخواند و هرچه خواسته خودمان را بهتر توضیح بدهیم، احتمال اینکه خروجی مناسب‌تری دریافت کنیم بیشتر میشود. یکی دیگر از کاربردهای خیلی خوب چت جی ‌پی ‌تی این است که می‌تواند یک مفهوم را برای سطح‌های مختلف بازنویسی کند. تصور کنید می ‌خواهم مفهوم «فوتوسنتز» را توضیح بدهم. اینجا می ‌نویسم، فوتوسنتز را توضیح بده. احتمالا یک پاسخ نسبتا علمی دریافت میکنم.

حالا میگویم که همین توضیح را برای یک دانش‌آموز 10 ساله بازنویسی کن و از اصطلاحات پیچیده هم استفاده نکن. بعد میتوانم ادامه بدهم: « برای همین موضوع، یک مثال روزمره و یک تشبیه ساده هم اضافه کن». و بعد: «3 سؤال کوتاه طراحی کن تا بعد از توضیح درس، متوجه بشوم دانش ‌آموز مفهوم را یاد گرفته یا نه». به این ترتیب، چت جی ‌پی ‌تی از یک توضیح ساده، برای ما یک فعالیت آموزشی کامل میسازد. حتی می توانیم بهش بگوییم: «یک دانش ‌آموز ضعیف، این مفهوم را متوجه نشده؛ آن را با مثال بسیار ساده‌تر توضیح بده».

یا «همین موضوع را برای یک دانش‌آموز قوی‌تر، با جزئیات علمی بیشتری توضیح بده». این یعنی می‌ توانیم محتوا را تا حدی برای سطح‌های مختلف یادگیری تنظیم کنیم. البته تصمیم نهایی درباره اینکه چه متنی واقعا مناسب دانش‌ آموزان ماست، همچنان با خود معلم است.

پرامپت چیست؟

همینجاست که وارد یکی از مهم ‌ترین قسمت‌های این آموزش میشویم که به آن پرامپت‌ نویسی میگویند. اگر بخواهیم از chatgpt خروجی حرفه‌ای بگیریم، باید یاد بگیریم درخواست خودمان را درست بنویسیم. به متنی که برای هوش مصنوعی می ‌نویسیم و از طریق آن درخواست خودمان را مطرح می ‌کنیم، معمولا پرامپت میگوییم. اما پرامپت ‌نویسی قرار نیست کار پیچیده‌ای باشد. به زبان ساده‌تر، یک پرامپت خوب یعنی درخواست خودم را واضح، دقیق، و با اطلاعات کافی توضیح بدهم.

به طور مثال این پرامپت را ببینید: می‌گوید که سؤال علوم بساز. این پرامپت خیلی کلی محسوب میشود. چت جی ‌پی‌ تی نمیداند سؤال برای چه پایه‌ای است، چه موضوعی دارد، چند تا سؤال میخواهیم، سطح سؤال‌ها چه جوری باشد، و چند نوع سؤال مدنظر ماست.

نمونه پرامپت حرفه ای

اما حالا این نسخه را ببینید: «برای دانش‌آموزان پایه پنجم ابتدایی، از مبحث دستگاه گوارش، 12 سؤال طراحی کن. 6 سؤال 4 گزینه‌ای، 3 سؤال درست و غلط، و 3 سؤال تشریحی باشد. سطح سؤال‌ها متوسط باشد و در پایان، پاسخ‌نامه کامل ارائه کن.» اینجا تقریبا تمام اطلاعات مورد نیاز را مشخص کردیم. به همین دلیل، خروجی هم به نیاز واقعی ما نزدیک‌تر میشود.

فرمول ساده پرامپت نویسی برای معلمان

برای اینکه پرامپت ‌نویسی برایتان راحت ‌تر باشد، من یک فرمول ساده پیشنهاد میکنم.

هر بار که می‌خواهید یک درخواست حرفه‌ای بنویسید، به 6 تا مورد فکر کنید:

• نقش
• هدف
• مخاطب
• موضوع
• شرایط
• قالب خروجی

بیایید حالا هر کدام را جداگانه بررسی کنیم.

اولین مورد، نقش است

می‌توانیم به chatgpt بگوییم در انجام این کار از چه زاویه‌ای پاسخ بدهد.

مثلا:

• به‌عنوان یک معلم با تجربه علوم ابتدایی باشد.
• یا به‌عنوان یک طراح آزمون آموزشی
• یا حتی به‌عنوان یک متخصص آموزش ریاضی باشد.

فرمول دوم، هدف

نکته دوم، هدف است؛ اینکه دقیقا چه کاری می‌خواهیم انجام بدهد.

مثلا:

• یک طرح درس طراحی کند.
• یا یک آزمون تهیه کند.
• یا این متن را ساده‌ سازی کند.

مورد سوم، مخاطب

خروجی ما برای چه کسی باید باشد؟ مثلا:

• برای دانش‌آموز پایه چهارم باشد.
• یا برای والدین دانش‌آموزان باشد.
• یا برای معلمان دوره متوسطه باشد.

مورد چهارم، موضوع پرامپت ماست

مثلا «مبحث کسرها را توضیح بده»، «چرخه آب»، یا «دستگاه تنفس»، یا حتی «انقلاب مشروطه».

مورد پنجم، شرایط و محدودیت‌

اینجا جزئیات مهم را ما باید مشخص کنیم. مثلا می‌گوییم که زمان کلاس 35 دقیقه است، دانش‌آموزان سطح متوسط دارند، از اصطلاحات پیچیده استفاده نکن، یا تعداد سؤال‌ها 20 عدد باشد.

در نهایت، قالب خروجی

مثلا بهش م‌گوییم پاسخ را در قالب جدول بده، یا مطالب را نکته‌ای بنویس، خروجی شامل سؤال و پاسخنامه باشد، یا محتوا را در قالب 10 اسلاید تنظیم کن.

حالا وقتی همه این موارد را در کنار هم قرار دادیم، یک پرامپت شکل می‌گیرد. این یک پرامپت خیلی ساده است. نکته مهم این است که لازم نیست همیشه ما دقیقاً همین 6 تا مورد را بنویسیم. این فرمول فقط برای این است که به ما کمک کند چیزی را فراموش نکنیم. و گاهی یک درخواست ساده با 2 جمله کاملاً کافی اوکی است. و گاهی یک درخواست ساده با 2 جمله کاملاً کافی است.

تکنیک مهم اصلاح مرحله ای

یکی از اشتباهات افراد تازه‌ کار این است که تصور میکنند باید در همان اولین پیام، کامل‌ ترین پرامپت دنیا را بنویسند. در حالی که اصلا لازم نیست. حتی کاربران حرفه‌ای هم معمولا پاسخ اول را میگیرند و بعد آن را استفاده میکنند.

فرض کنید من پرامپت زیر را مینویسم:

«یک فعالیت گروهی برای آموزش کسرها در پایه چهارم پیشنهاد بده.»

سپسChatGPT  یک فعالیت پیشنهاد میدهد. من آن را میخوانم و متوجه میشوم نیاز به وسایلی دارد که در مدرسه من وجود ندارد. به جای اینکه از صفر شروع کنم، این درخواست را مینویسم:

«این فعالیت خوب است، اما بدون استفاده از وسایل خاص بازطراحی ‌اش کن.»

بعد میبینم اجرای آن ۳۰ دقیقه زمان میبرد. میگویم: «زمان فعالیت را به ۱۵ دقیقه کاهش بده.» بعد میخواهم کلاس را گروه ‌بندی کنم. بنابراین به هوش مصنوعی میگویم:

«فعالیت را برای ۳۰ دانش ‌آموز در ۶ گروه پنج ‌نفره تنظیم کن.»

میبینید که خروجی کم‌ کم دقیقا متناسب با کلاس من میشود. چنین شیوه ای معمولا از تلاش برای نوشتن یک دستور فوق ‌العاده طولانی در همان ابتدا خیلی بهتر پاسخ میدهد.

درخواست ساخت جدول، ساختار و قالب مشخص

یکی از روش ‌هایی که کیفیت خروجی ChatGPT  را خیلی بهتر میکند اینه که مشخص کنیم پاسخ را در چه قالبی میخواهیم. مثلا به جای اینکه بگوییم: «برنامه هفتگی مطالعه بده.» میتوانیم بگوییم:

• «برنامه را در قالب جدول با ستون‌های روز، موضوع، فعالیت، مدت زمان و تکلیف تنظیم کن.»
• یا برای آزمون:«خروجی را در دو بخش ارائه کن. ابتدا برگه سؤال بدون جواب و سپس پاسخنامه.»
• برای طرح درس: «جدول شامل ستون‌های زمان، فعالیت معلم، فعالیت دانش ‌آموز، ابزار موردنیاز و روش ارزشیابی باشد.»

این کار دو مزیت دارد. اول اینکه پاسخ مرتب ‌تر میشود. دوم اینکه انتقال آن به Word  یا Excel  بسیار راحت ‌تر خواهد بود.

تولید محتوای Word با ChatGPT

حالا به یکی از کاربردی ‌ترین بخش‌های آموزش چت جی پی تی برای معلمان میرسیم. فرض کنید میخواهیم یک فایل Word  شامل آزمون یا جزوه تهیه کنیم. من میتوانم این دستور را بنویسم: «یک آزمون علوم برای پایه ششم از مبحث انرژی تهیه کن.»

اما چون هدفم فایل Word است، جزئیات بیشتری اضافه میکنم:

«یک آزمون علوم پایه ششم از مبحث انرژی طراحی کن. آزمون ۲۰ نمره‌ای باشد و شامل ۵ سؤال چهارگزینه‌ای، ۵ سؤال درست و غلط، ۵ سؤال جای خالی و ۵ سؤال تشریحی باشد. برای هر سؤال نمره مشخص کن. بالای صفحه محل درج نام و نام خانوادگی، کلاس و تاریخ قرار بده. در انتها پاسخنامه کامل هم ارائه کن.»

اگر قابلیت تولید فایل روی حساب من فعال باشد، میتوانم در ادامه بگویم: «این آزمون را به صورت فایل Word آماده کن.»

در غیر این صورت هم میتوانم خروجی آماده ‌شده را کپی کنم و داخل Word قرار بدهم. حالا یک نکته حرفه‌ای ‌تر. فرض کنید میخواهم ظاهر فایل هم مشخص باشد. میتوانم بگویم: «تیتر اصلی وسط‌ چین و پر رنگ باشد، سؤال‌ها شماره ‌گذاری شوند، جای پاسخ کافی در نظر گرفته شود و ساختار فایل برای چاپ روی کاغذ A4 مناسب باشد.»

پس فقط محتوای Word را درخواست نمیکنیم؛ درباره ساختار آن هم توضیح میدهیم.

تولید Powerpoint برای کلاس

اکنون در این بخش از آموزش چت جی پی تی برای معلمان سراغ  یکی از پرکاربردترین نیازهای معلمان یعنی پاورپوینت می‌رویم. معمولا یکی از اشتباهات رایج این است که بنویسیم: «یک پاورپوینت درباره منظومه شمسی بساز.» این درخواست بسیار کلی است. بهتره مشخص کنیم چند اسلاید میخواهیم، مخاطب چه کسی است، هر اسلاید چقدر متن داشته باشد و چه نوع ساختاری نیاز داریم.

برای مثال:

«برای تدریس منظومه شمسی به دانش ‌آموزان پایه چهارم یک ارائه ۱۲ اسلایدی طراحی کن. متن هر اسلاید کوتاه و قابل فهم باشد و حداکثر چهار خط متن اصلی داشته باشد. برای هر اسلاید عنوان، متن کوتاه و پیشنهاد تصویر مناسب ارائه کن.»

حالا میتوانیم جزئیات بیشتری اضافه کنیم:

«اسلاید اول عنوان درس باشد. اسلاید دوم یک سؤال جذاب برای شروع کلاس داشته باشد. در اسلایدهای بعدی خورشید و سیاره‌ها معرفی شوند. اسلاید یازدهم شامل یک فعالیت کلاسی و اسلاید دوازدهم شامل سه سؤال مرور درس باشد.»

این خروجی بسیار کاربردی‌تر محسوب میشود. اگر امکان ساخت فایل ارائه در حساب شما فعال باشد یعنی اکانت پلاس یا پرو داشته باشید، میتوانید درخواست ساخت فایل را هم مطرح کنید. چنانچه چنین گزینه‌ای نداشتید، همین ساختار را به PowerPoint  منتقل کنید.

اما یک نکته مهم درباره پاورپوینت: از ChatGPT  نخواهید اسلایدها را با متن‌های طولانی پر کند. پاورپوینت برای نمایش نکات کلیدی است، نه تبدیل کتاب درسی به اسلاید.

پس بهتره در پرامپت بگوییم:

• متن هر اسلاید کوتاه باشد.
• از پاراگراف‌های طولانی استفاده نکن.
• نکات اصلی را به صورت بولت ارائه کن.
• برای هر اسلاید پیشنهاد تصویر یا نمودار بده.

این دستورات کیفیت ارائه را بسیار بهتر میکنند.

بیشتر بخوانید: آموزش ساخت پاورپوینت با چت جی پی تی

ساخت Excel برای ثبت نمرات دانش آموزان

این بخش برای بسیاری از معلمان بسیار کاربرد دارد. فرض کنید یک معلم میخواهد یک جدول ثبت نمرات دانش آموزان داشته باشد.

بدین ترتیب پرامپت زیر را داخل GPT مینویسد:

«یک جدول اکسل برای ثبت نمرات دانش‌ آموزان طراحی کن.»

این درخواست قابل قبول است، اما کامل نیست.

نسخه بهتر به این صورت می باشد: «یک جدول برای ثبت نمرات ۳۰ دانش ‌آموز طراحی کن. ستون‌ها شامل ردیف، نام و نام خانوادگی، نمره مستمر، میانترم، پایانترم، میانگین و وضعیت قبولی باشد.»

بعد اضافه میکنیم: «میانگین به صورت خودکار محاسبه شود. اگر میانگین دانش‌آموز ۱۰ یا بیشتر بود، وضعیت قبولی نمایش داده شود و در غیر این صورت وضعیت نیاز به بررسی درج شود.»

اگر فایل اکسل میخواهیم، میتوانیم درخواست ساخت فایل کنیم. نکته مهم اینه که اگر قراره از فایل برای ارزیابی واقعی دانش‌ آموزان استفاده کنیم، پس حتما چند ردیف را خودمان محاسبه و کنترل کنیم تا مطمئن شویم فرمول‌ها درست هستند.

آموزش تحلیل نمرات با چت جی پی تی برای معلمان

قطعا ChatGPT  فقط برای ساخت جدول نیست. در واقع از آن میتوان حتی برای تحلیل یک فایل موجود هم استفاده کرد. تصور کنید فایل نمرات یک کلاس را داریم. فایل را اضافه میکنیم و مینویسم:

«این فایل شامل نمرات دانش ‌آموزان است. ابتدا میانگین کلاس را محاسبه کن.  سپس بیشترین و کمترین نمره را مشخص کن و بگو چند دانش‌آموز نمره کمتر از ۱۲ دارند.» بعد میتوانم بگویم: «عملکرد کلاس را در هر درس مقایسه کن. به شرطی که آزمون اول و آزمون دوم در فایل وجود دارد، دانش ‌آموزانی که بیشترین پیشرفت و بیشترین افت را داشته ‌اند مشخص کن. یک نمودار مناسب برای نمایش توزیع نمرات پیشنهاد بده.»

این نوع تحلیل میتواند در شناخت وضعیت کلی کلاس مفید باشد. اما دوباره تأکید می ‌کنم که تصمیم درباره عملکرد یا توانایی یک دانش ‌آموز نباید صرفا بر اساس تحلیل هوش مصنوعی محاسبه شود. مسلما نمره فقط بخشی از وضعیت آموزشی دانش‌ آموز است و قضاوت حرفه‌ای معلم همچنان اهمیت اصلی را دارد.

ساخت کاربرگ و تمرین

از دیگر کارهایی که زمان زیادی از مدرس میگیرد میتوان به طراحی تمرین اشاره کرد. به عنوان مثال موضوع درس ضرب کسرهاست.

ابتدا این دستور را میدهم: «برای تمرین ضرب کسرها در پایه ششم ۱۵ تمرین طراحی کن.» بعد آن را بهتر میکنم، ۵ سؤال ساده، ۵ سؤال متوسط و ۵ سؤال چالشی باشد. پس از آن میگویم دو سؤال هم به شکل مسئله کاربردی و داستانی طراحی کن. سپس پاسخنامه را جداگانه در انتهای متن قرار بده.

اگر دانش‌ آموزانی با سطح‌های مختلف دارم، میتوانم بگویم: «از این کاربرگ سه نسخه طراحی کن؛ نسخه آسان، متوسط و پیشرفته. این یکی از کاربردهای جالب ChatGPT  برای آموزش تفکیک ‌شده است.

تولید متن با هوش مصنوعی برای ارتباط با والدین

بدون شک کاربرد ChatGPT  فقط داخل کلاس نیست. گاهی لازم است برای والدین یک پیام رسمی، محترمانه و شفاف بنویسیم. مثلا میتوانیم بنویسیم:

«یک پیام محترمانه برای والدین دانش ‌آموزان بنویس و در آن اعلام کن که روز دوشنبه آزمون علوم برگزار میشود و دانش ‌آموزان باید فصل‌های سوم و چهارم را مرور کنند.»

• اگر متن بیش از حد رسمی بود:متن را کمی صمیمی‌تر کن.
• اگر طولانی بود:برای ارسال در پیامرسان کوتاه‌ ترش کن.
• اگر لازم بود:در متن تأکید کن هدف آزمون بررسی میزان یادگیری است و دانش ‌آموزان نیازی به نگرانی ندارند.

اما در این قسمت باید مراقب اطلاعات شخصی باشیم. بهتر است اطلاعات حساس یا غیر ضروری دانش ‌آموزان را وارد ابزارهای هوش مصنوعی نکنیم. یعنی به جای اینکه نام کامل دانش ‌آموز و جزئیات شخصی او را وارد کنیم، میتوانیم بگوییم: «یک پیام محترمانه برای والدین دانش ‌آموزی بنویس که در انجام تکالیف اخیر تأخیر داشته است.» بعد خودمان نام را هنگام ارسال اضافه کنیم.

ایجاد گزارش آموزشی برای معلم ها

معلمان گاهی نیاز دارند گزارش فعالیت، گزارش کلاس یا گزارش عملکرد تهیه کنند.

بدین ترتیب میتوان از دستورات زیر برای ایجاد این گزارشات استفاده کرد:

«یک گزارش کوتاه و رسمی درباره برگزاری کارگاه آزمایش علوم برای دانش ‌آموزان پایه ششم بنویس.  فعالیت شامل آشنایی با مدار الکتریکی ساده و ساخت مدار توسط گروه‌های دانش‌آموزی بوده است.»

یا این یادداشت‌های خام را تبدیل به یک گزارش رسمی و مرتب کن. بعد یادداشت‌هایمان را وارد میکنیم.

«کلاس ساعت ۹ شروع شد. دانش ‌آموزان به پنج گروه تقسیم شدند.  مدار ساختند. دو گروه در اتصال باتری مشکل داشتند. در پایان همه گروه‌ها مدار را تکمیل کردند.»

و از ChatGPT  میخواهیم این موارد را بدون اضافه کردن اطلاعاتی که من نگفته‌ام، به یک گزارش رسمی تبدیل کن.

این جمله آخر مهم است چون در گزارش‌های رسمی نمیخواهیم هوش مصنوعی برای کامل‌تر شدن متن، اطلاعاتی را از خودش اضافه کند.

چگونه جلوی پاسخ های نامعتبر AI را بگیریم؟

از مهم‌ترین بخش‌های آموزش ChatGPT برای معلمان  اینه که بدانیم هر پاسخ زیبایی لزوما پاسخ درستی نیست.

اینجا ChatGPT  میخواهیم یک مطلب علمی تولید کند.

میشود در پرامپت اضافه کنیم گر درباره بخشی از پاسخ مطمئن نیستی، صریحا اعلام کن. یا اطلاعاتی که احتمال تغییر دارند را مشخص کن. همچنین برای ادعاهای علمی مهم، منابع معتبر پیشنهاد بده. اما یک نکته خیلی مهم را باید رعایت کنید ، حتی اگر ChatGPT  یک منبع معرفی کرد، باز هم خود منبع را بررسی کنید.

اینکه نام یک مقاله، نویسنده یا سایت در پاسخ آمده، به تنهایی اثبات نمیکند که آن منبع دقیق و معتبر باشد.

اگر قرار است مطلبی وارد جزوه رسمی، مقاله علمی یا آزمون شود، باید با کتاب درسی، منابع رسمی یا منابع معتبر علمی تطبیق داده شود.

یک مثال از پرامپت ضعیف تا حرفه ای

بیایید یک تمرین کامل انجام دهیم.

• پرامپت اول:درباره گیاهان سؤال بساز. خیلی کلی است.
• نسخه دوم: برای پایه چهارم درباره گیاهان ۱۰ سؤال بساز.بهتر شد.
• نسخه سوم:برای دانش ‌آموزان پایه چهارم ابتدایی از مبحث اجزای گیاه ۱۰ سؤال طراحی کن. ۵ سؤال چهارگزینه‌ای و ۵ سؤال کوتاه‌پاسخ باشد.باز هم بهتر شد.

حالا نسخه حرفه‌ای را میتوان به صورت زیر نوشت:

«به‌عنوان یک معلم علوم ابتدایی، برای ارزشیابی دانش‌ آموزان پایه چهارم از مبحث اجزای گیاه ۱۰ سؤال طراحی کن. ۵ سؤال چهارگزینه‌ای و ۵ سؤال کوتاه‌پاسخ باشد. سؤال‌ها فقط حفظی نباشند و حداقل سه سؤال نیازمند درک مفهوم باشند. سطح دشواری از آسان به متوسط افزایش پیدا کند.  از مطالب خارج از کتاب استفاده نکن و در پایان پاسخنامه را جداگانه ارائه کن.»

حالا تفاوت کاملا مشخص شد. اینگونه ما فقط با اضافه کردن اطلاعات ضروری، هوش مصنوعی را بهتر هدایت کردیم.

الگوی آماده پرامپت برای معلم ها

طی این بخش از آموزش ChatGPT برای معلم ها میخواهم یک قالب ساده به شما بدهم که میتوانید آن را برای کارهای مختلف نگه دارید.

قالب این است:

«به‌عنوان یک [نقش مناسب]، برای [مخاطب] درباره [موضوع]، یک [نوع خروجی] تهیه کن. هدف من [هدف ] است. شرایط کار این است که [شرایط و محدودیت‌ها]. خروجی باید شامل [موارد موردنیاز ] باشد و در قالب [قالب خروجی] ارائه شود.»

یک نمونه:

«به‌عنوان یک معلم با تجربه ریاضی ابتدایی، برای دانش ‌آموزان پایه پنجم درباره کسرها یک کاربرگ تمرینی تهیه کن. هدف من مرور درس قبل از آزمون است.  کاربرگ شامل ۱۵ سؤال در سه سطح آسان، متوسط و دشوار باشد.  در پایان پاسخنامه قرار بده و خروجی را مرتب و مناسب چاپ طراحی کن.»

شما می ‌توانید فقط قسمت‌های داخل این ساختار را تغییر بدهید.

استفاده از ChatGPT برای بازبینی کار خودمان

از کاربردهایی که معمولا کمتر درباره آن صحبت می‌شود، استفاده از ChatGPT  به‌ عنوان بازبین است.

در نظر بگیرید خودمان یک سؤال امتحانی طراحی کرده ‌ایم.

می‌ توانیم آن را وارد کنیم و بگوییم این سؤال‌ها را از نظر ابهام، غلط نگارشی، تکراری بودن و تناسب با دانش‌ آموز پایه ششم بررسی کن.  سؤال‌ها را خودسرانه تغییر نده؛ ابتدا فقط اشکالات را گزارش کن.

این عبارت آخر خیلی مهم است. چون اگر فقط بگوییم “بررسی کن”، ممکنه ChatGPT  خودش همه چیز را بازنویسی کند. بنابراین در مرحله بعد بگوییم فقط سؤال‌های شماره ۳، ۷ و ۹ را بر اساس اشکالاتی که گفتی اصلاح کن. این روش به ما کنترل بیشتری می‌دهد.

درخواست چند گزینه به جای یک پاسخ

یک تکنیک ساده و بسیار کاربردی اینه که همیشه مجبور نیستیم فقط یک پیشنهاد بگیریم. مثلا به جای “یک فعالیت برای شروع درس پیشنهاد بده”. میگوییم:

«پنج فعالیت مختلف برای شروع این درس پیشنهاد بده و برای هرکدام مزایا و زمان تقریبی اجرا را بنویس.»

اکنون ما امکان انتخاب داریم.

• برای عنوان پاورپوینت: ۱۰ عنوان جذاب پیشنهاد بده.
• برای تکلیف:سه مدل تکلیف پیشنهاد بده؛ یکی ساده، یکی خلاقانه و یکی گروهی.
• برای توضیح یک مفهوم:سه مثال مختلف بزن و بهترین مثال برای دانش ‌آموز پایه چهارم را مشخص کن.

این تکنیک باعث میشود به جای وابسته شدن به اولین پاسخ، خودمان از میان چند گزینه بهترین را انتخاب کنیم.

چند پرامپت کاربردی آماده برای آموزش چت جی پی تی به معلمان

من در قسمت پایانی، چند پرامپت آماده قرار داده ام که بتوانید به راحتی از این آموزش چت جی پی تی برای معلمان در کلاس درس استفاده کنید.

پرامپت اول برای طرح درس:

«به‌عنوان یک معلم باتجربه، برای درس [نام درس] در پایه [پایه تحصیلی] یک طرح درس ۴۵ دقیقه‌ای طراحی کن .طرح درس شامل اهداف یادگیری، پیش‌نیاز، فعالیت آغازین، آموزش اصلی، فعالیت دانش‌آموزان، ارزشیابی و تکلیف باشد. خروجی را در قالب جدول ارائه کن. »

پرامپت دوم برای آزمون:

«از مبحث [موضوع] برای دانش‌آموزان پایه [پایه] یک آزمون ۲۰ نمره‌ای طراحی کن . آزمون شامل سؤالات چهارگزینه‌ای، درست و غلط، کوتاه‌پاسخ و تشریحی باشد .سطح دشواری متعادل باشد و پاسخنامه کامل ارائه شود.»

پرامپت سوم برای پاورپوینت:

«برای آموزش [موضوع] به دانش‌آموزان پایه [پایه] یک پاورپوینت [تعداد] اسلایدی طراحی کن .برای هر اسلاید عنوان، حداکثر چهار خط متن و پیشنهاد تصویر ارائه کن .اسلاید آخر شامل مرور درس و سه سؤال ارزشیابی باشد.»

پرامپت چهارم برای کاربرگ:

«یک کاربرگ تمرینی برای موضوع [موضوع] در پایه [پایه] طراحی کن .کاربرگ شامل ۱۵ تمرین در سه سطح آسان، متوسط و دشوار باشد و پاسخنامه جداگانه داشته باشد.»

پرامپت پنجم برای Excel:

«یک جدول برای ثبت نمرات دانش‌آموزان طراحی کن .ستون‌ها شامل نام دانش‌آموز، نمره مستمر، میان‌ترم، پایان‌ترم، میانگین و وضعیت باشد .فرمول‌های موردنیاز برای محاسبه خودکار میانگین و وضعیت را هم مشخص کن.»

پرامپت ششم برای ساده ‌سازی:

«متن زیر را برای دانش‌آموز پایه [پایه] ساده‌سازی کن .اطلاعات اصلی حذف نشود، از اصطلاحات دشوار غیرضروری استفاده نکن و برای مفاهیم سخت مثال بزن.»

پرامپت هفتم برای بازبینی سؤال:

«سؤالات زیر را از نظر علمی، نگارشی، ابهام، تکرار و تناسب با پایه تحصیلی بررسی کن .ابتدا فقط اشکالات را گزارش کن و بدون اجازه من متن سؤال‌ها را تغییر نده.»

این مدل پرامپت‌ ها را میتوانید برای درس و پایه خودتان تغییر بدهید. امیدوارم این آموزش برایتان مفید بوده باشد.

اگر میخواهید از این نمونه آموزش های رایگان بیشتر بهره مند شوید، به صفحه آموزش های رایگان هوش مصنوعی در سایت هرمس سر بزنید و یا برای حرفه ای تر شدن در دوره های آموزش هوش مصنوعی هرمس لرن شرکت کنید.